Anlaşmalı Boşanmada Nafaka (2026 Rehberi): Yoksulluk, İştirak, Protokol ve Artırım

Kısa Özet: Anlaşmalı boşanmada nafaka; yoksulluk nafakası (eş lehine) ve iştirak nafakası (çocuk lehine) olarak iki ana başlıkta düzenlenir. Yoksulluk nafakasını protokolde istemeyen eş, kural olarak sonradan bu nafakayı talep edemez; bu durum feragat sayılır. İştirak nafakası ise çocuğun üstün yararı gereği sonradan bağlanabilir ve artırılabilir. Nafaka başlangıcı, aksi yazılmadıkça dava tarihidir; eğitim/sağlık giderleri ve özel okul ücreti gibi kalemler protokole açıkça eklenebilir.

Nafaka Türleri: Yoksulluk vs. İştirak

• Yoksulluk nafakası boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek eş içindir. Protokolde istenmediği açıkça yazılmışsa feragat sonuçları doğar ve sonradan talep edilemez.
• İştirak nafakası müşterek çocuk(lar)ın eğitim, sağlık, beslenme, giyim gibi giderleri içindir; sonradan bağlanabilir ve koşullara göre artırılabilir.

Protokolde Nafaka Nasıl Yazılmalı?

Nafaka türü, aylık miktar, ödeme günü ve IBAN açıkça yazılmalıdır. Çocuğa ilişkin eğitim–sağlık, servis, özel kurs, özel sağlık sigortası gibi kalemler ayrıca tek tek hükme bağlanabilir.

Boşanma Sonrası Sonradan Nafaka Talebi

• Yoksulluk nafakası: Protokolde istenmedi ise sonradan talep edilemez.
• İştirak nafakası: Protokolde istenmemiş olsa dahi çocuğun yararı gereği ayrı bir dava ile istenebilir ve artırılabilir.

İştirak Nafakası Miktarı Nasıl Belirlenir?

Çocuğun yaşı, eğitim durumu, sağlık ihtiyaçları ve tarafların sosyal–ekonomik durumları dikkate alınır. Taraflar anlaşamazsa hakimin takdirine bırakılabilir.

Nafaka Ne Zaman Başlar?

Protokolde aksi düzenlenmemişse nafaka, davanın açıldığı tarihten itibaren başlar ve karar kesinleşmeden önce de ödenmelidir.

Eğitim–Sağlık Giderlerinin Protokole Eklenmesi

İştirak nafakasından bağımsız olarak; okul ücreti, servis, kurs, kırtasiye, özel sağlık sigortası gibi kalemler ayrıntılı biçimde yazılabilir ve icra edilebilir.

Özel Okul Giderleri Yazılabilir mi?

Evet. Çocuğun gideceği okul adıyla belirtilerek, yıllık ücretin hangi ebeveynce karşılanacağı protokole yazılabilir.

Nafaka Artırımı ve ÜFE Bağı

Taraflar, her yıl belirli bir yüzde artış üzerinde anlaşabilir. Aksi halde uygulamada artış, hakimin takdirinde ve yerleşik içtihatlarda esas alınan ÜFE oranlarına göre hükme bağlanabilir.

En Düşük Nafaka Var mı?

Taban–tavan bir tutar bulunmaz; nafaka, yükümlünün ekonomik gücü ve çocuğun/lehine eşin ihtiyacına göre belirlenir.

Aldatma Öğrenilirse Nafaka Kaldırılır mı?

Yoksulluk nafakasının kaldırılması için; lehine nafaka bağlanan kişinin evlenmesi, evli gibi yaşaması veya çalışıp yoksulluk halinin ortadan kalkması gerekir. Sadece “aldatma”yı sonradan öğrenmek tek başına kaldırma sebebi değildir.

18 Yaşı Dolan Çocuk ve Eğitim/Yardım Nafakası

Reşit çocuk için protokolde hüküm kurulamaz; reşit olan çocuk ayrı bir dava ile yardım/eğitim nafakası talep edebilir.

Eğitim–Sağlık Giderleri İcraya Konabilir mi?

Bu giderler protokole açıkça yazıldıysa, yerine getirilmediğinde ilamlı icra yoluna başvurulabilir.

Karar Kesinleşmeden Nafaka Ödenir mi?

Evet. Protokol hükümleri uyarınca nafaka yükümlülüğü dava tarihi itibarıyla başlar; kesinleşme beklenmeden ödenmelidir.

Süreli Nafaka Nedir?

Uygulamada “süreli nafaka” ifadesi çoğunlukla iştirak nafakası için kullanılır; 18 yaşın dolmasıyla sona erer.

Birden Fazla Çocukta Ayrı Ayrı Nafaka

Her çocuk için ayrı ayrı nafaka belirlenmeli; tek kalem toplu rakam yazılmamalıdır. Aksi halde hakim, çocuk bazında tutar belirler.

Artırım Davası için 1 Yıl Beklemek Gerekir mi?

Hayır. Çocuğun ihtiyaçları artmışsa veya yükümlünün geliri yükselmişse, koşullar oluştuğu anda nafaka artırımı davası açılabilir.

Yetim Aylığı ve “Formalite Boşanma” Uyarısı

Yetim aylığı almak için formaliteden anlaşmalı boşanma yapılması halinde yaptırımlar ve kesinti/geri alma riski vardır; fiilen birlikte yaşandığının tespiti halinde ödenen aylıklar faiziyle geri alınabilir.

SSS – Sık Sorulan Sorular

Protokolde yoksulluk nafakasını istemedim; sonradan dava açabilir miyim?

Genellikle hayır. Protokolde bu nafakanın istenmemesi feragat sayılır ve sonradan talep edilemez.

İştirak nafakasını sonradan isteyebilir miyim?

Evet. Çocuğun yararı gereği sonradan bağlanabilir ve ileride artırılabilir.

Nafaka hangi tarihten itibaren ödenir?

Aksi yazılmadıkça dava tarihi esas alınır; kesinleşme beklenmeden ödenir.

Eğitim–sağlık giderleri ilamlı icraya konu olabilir mi?

Protokole net ve açık şekilde yazılmışsa evet, ilamlı icra yapılabilir.

ÜFE’ye bağlı artış yazmak zorunlu mu?

Taraflar yıllık artış oranını serbestçe belirleyebilir. Belirlenmemişse artış, hakimin takdiri ve yerleşik içtihatlara göre yapılır.